Του Charles Duxbury
ΣΤΟΚΧΟΛΜΗ (Dow Jones)—Ο Σουηδός πρωθυπουργός Fredrick Reinfeldt οδεύει στις γενικές εκλογές της Κυριακής στο αποκορύφωμα της ισχυρότερης οικονομικής ανάκαμψης μεταξύ των μεγάλων ευρωπαϊκών κρατών.
Καθώς άλλες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις υπόσχονται αύξηση των φόρων και περικοπή των δαπανών για να περιορίσουν τα επικίνδυνα δημοσιονομικά ελλείμματα, ο Reinfeldt προσφέρει μείωση φόρων και αύξηση δαπανών τα επόμενα τέσσερα χρόνια.
Αυτό βοηθά να γίνει κατανοητό το γιατί σε πρόσφατη δημοσκόπηση ο συνασπισμός του Reinfeldt, Alliance, με τα κεντροδεξιά κόμματα λαμβάνει ποσοστό 51,7%, αφήνοντας πίσω με ποσοστό 42% την κεντροαριστερή συμμαχία των Σοσιαλδημοκρατών και των Πράσινων κομμάτων, που αποκαλείται Red-Greens.
Πίσω από αυτά τα ποσοστά βρίσκεται η πιο επιτυχημένη ιστορία στην Ευρώπη, στην μετά την ύφεση εποχή, που ξεχωρίζει μεταξύ των Σκανδιναβών γειτόνων που έχουν σημειώσει πολύ ικανοποιητικές επιδόσεις, ενώ ξεπερνά ακόμη και τη Νορβηγία σε μία εποχή που οι τιμές του πετρελαίου ανακάμπτουν.
Ο ρυθμός της ανάκαμψης ανησυχεί την κεντρική τράπεζα της Σουηδίας, η οποία αυτό το καλοκαίρι αύξησε τα επιτόκια δύο φορές με σκοπό να περιορίσει τις πληθωριστικές πιέσεις, όντας μαζί με την αντίστοιχη νορβηγική, οι μοναδικές μεγάλες κεντρικές τράπεζες στην Ευρώπη που έχουν αυτοπεποίθηση να αυξήσουν το κόστος των πιστώσεων.
Η δυναμική ανάκαμψη της Σουηδίας μετά την απότομη «βουτιά» στην ύφεση προήλθε από ένα συνδυασμό έγκαιρης σύσφιξης του προϋπολογισμού, πολιτικών αντανακλαστικών στην παγκόσμια οικονομική κρίση και μίας εξαρτώμενης σε μεγάλο βαθμό από τις εξαγωγές βαριά βιομηχανία που ήταν σε πολύ καλή θέση να προλάβει την ανάκαμψη των μεγαλύτερων οικονομιών στην Ευρώπη και αλλού.
Οικονομολόγοι της Goldman Sachs Global Economics επισημαίνουν την έκθεση της Σουηδίας στη «ζωηρή» ανάκαμψη του παγκόσμιου εμπορίου. Το άθροισμα των εισαγωγών και εξαγωγών της Σουηδίας αποτελεί το 90% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος της χώρας, διπλάσιο ποσοστό από της Γαλλίας, της Ιταλίας και της Ισπανίας, τονίζει η Goldman Sachs.
«Δεδομένης της σημαντικότητας της παραγωγής κεφαλαιουχικών αγαθών για την οικονομία, η Σουηδία θα ωφεληθεί δυσανάλογα από την ομαλοποίηση των παγκόσμιων επενδύσεων», υποστηρίζει η Goldman Sachs.
Η Σουηδία ηγείται των μεγαλύτερων οικονομιών της Ευρώπης με ρυθμό ανάπτυξης στο 4,6% στο δεύτερο τρίμηνο, ξεπερνώντας ακόμη και την καλπάζουσα ανάκαμψη της Γερμανίας.
Τα δημόσια οικονομικά της Στοκχόλμης είναι επίσης καλύτερα, με το έλλειμμα του προϋπολογισμού της κεντρικής κυβέρνησης να αποτελεί μόλις το 2,1% του ΑΕΠ φέτος, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Το έλλειμμα είναι χαμηλότερο από το όριο του 35 που έχει θέσει η Ευρωπαϊκή Ένωση και πολλές κυβερνήσεις, όπως της Γερμανίας, μάχονται να φτάσουν.
Η αντιπολίτευση των Σοσιαλδημοκρατών, που έχουν κυβερνήσει τη Σουηδία τα 65 από τα τελευταία 78 χρόνια, βασίζεται στην ισχυρή σουηδική παράδοση των προοδευτικών πολιτικών.
Ωστόσο οι ηγέτες της, που εκθρονίστηκαν από την εκλογική νίκη του Reinfeldt το 2006, έχουν μετακινηθεί στο μεσαίο πολιτικό χώρο για να αποφύγουν την κατά μέτωπο αντιπαράθεση με τις επιτυχημένες πολιτικές της κυβέρνησης.
«Με την εμφάνιση των δύο μπλοκ πιστεύαμε ότι ο ψηφοφόρος θα είχε μία πιο ξεκάθαρη επιλογή ωστόσο η ανάλυση δείχνει ότι τα δύο μπλοκ έχουν γίνει παρόμοια και κινούνται στο μεσαίο χώρο», σχολίασε ο Jonas Hinnfors, καθηγητής πολιτικών επιστημών στο Gothenburg University.
Μία από τις καθοριστικές πολιτικές των τεσσάρων ετών της Alliance στην εξουσία ήταν η μείωση της φορολογίας για όσους εργάζονται, δίνοντας κίνητρο στην απασχόληση έναντι των γενναιόδωρων επιδομάτων ανεργίας της Σουηδίας.
Αυτή η σημαντική πολιτική είχε την ευρεία στήριξη των Red-Greens, τόνισε ο Hinnfors του Gothenburg University, ο οποίος εκτιμά ότι η φορολογική πολιτική θα διατηρηθεί αμετάβλητη άσχετα με το αποτέλεσμα των εκλογών.
Ο Reinfeldt έχει γίνει ευάλωτος από τη στιγμή που στήριξε τη μείωση των φόρων για το εγχώριο υπηρετικό προσωπικό, κάτι που οι επικριτές του υποστηρίζουν ότι είναι υπέρ των πλουσίων. Εκ των δεξιών έχει να αντιμετωπίσει ορισμένες αποσκιρτήσεις προς τους Σουηδούς Δημοκράτες που είναι κατά της μετανάστευσης, και οι οποίοι σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις μπορούν να λάβουν ποσοστό 4,6%.
Ο Reinfeldt και ο υπουργός Οικονομικών, Anders Borg, έχουν δεχτεί κριτική για τις αλλαγές που έχουν κάνει στο σύστημα κοινωνικής πρόνοιας της Σουηδίας και ιδίως στις παροχές ασθενείας και ανεργίας. Σύμφωνα με στοιχεία που χρησιμοποίησε το εθνικό δίκτυο SVT, έχουν περικοπεί 34 δισ. κορόνες από τα επιδόματα ασθενείας και ανεργίας από τις προηγούμενες εκλογές.
Οι επικριτές, όπως η επικεφαλής των Σοσιαλδημοκρατών Mona Sahlin, λένε ότι αυτό δείχνει πως η Alliance προτιμά τους ισχυρούς και παραβλέπει τις ανάγκες των Σουηδών που είναι ασθενείς ή άνεργοι, υποσκάπτοντας την κοινωνική συνοχή της χώρας. Περιπτώσεις καρκινοπαθών που αναγκάζονται να εγγραφούν σε αναζήτηση εργασίας έχουν αναφερθεί κατά κόρον από τα σουηδικά μέσα.
Ο Reinfeldt και η συμμαχία του αντιμετωπίζουν μία πρόκληση από τα αριστερά εξαιτίας του αναδυόμενου αστεριού της Maria Wetterstrand, που είναι επικεφαλής του Περιβαλλοντικού Κόμματος.
Στην εγνωσμένης αξίας βιολόγο, έχει πιστωθεί η πρόσφατη βελτίωση των ποσοστών του κόμματος στις δημοσκοπήσεις. «Δείχνει να διαφοροποιείται από το «τυπικό» μοντέλο των πολιτικών, κάτι το διαφορετικό», εκτιμά η Jenny Madestam, πολιτικός επιστήμων του πανεπιστημίου της Στοκχόλμης.
Ωστόσο αυτές μπορεί να μην είναι οι εκλογές της, καθώς οι οικονομικές ισορροπίες της κυβέρνησης έχουν υπέρμαχους στις τάξεις των εργαζομένων, ενώ τα ποσοστά της αυξάνονται όσο τα ποσοστά της ανεργίας υποχωρούν.
«Οι πολιτικές που ακολουθεί ο κ. Reinfeldt είναι καλές τόσο για μένα, όσο και για όλους όσους εργάζονται», σημειώνει ο Mattias Palmgren διευθυντής λειτουργιών μίας πολυεθνικής εταιρείας κατασκευής ελαστικών, με έδρα το Gothenburg. «Δεν νομίζω ότι η Alliance έχει μειώσει κατά πολύ τα παλιά καλά επιδόματα κοινωνικής πρόνοιας των Σοσιαλδημοκρατών, ωστόσο πλέον δεν πρέπει να εξαρτώμαι από τα επιδόματα».
Το μυστικό όπλο του Reinfeldt είναι ο υπουργός Οικονομικών Borg. Ο πρώην δημοσιογράφος γνωστός για το σκουλαρίκι του και την αλογοουρά του έχει επαινεθεί για την αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης της περιόδου 2008-2009 και της ύφεσης.
Ο αναλυτής της Nordea Andreaw Jonsson τόνισε ότι οι τρεις βασικές πρωτοβουλίες του Borg σχετίζονταν με τη διάθεση «αρκετών» χρημάτων στις τοπικές αρχές, τα οποία ήταν ελεύθερες να δαπανήσουν όπως αυτοί έκριναν, την αλλαγή του συστήματος για την ανεργία και την αναπηρία έτσι ώστε να δείχνουν πιο ελκυστικά και τη μείωση των φόρων σε αυτές τις δουλειές.
«Εκείνη την περίοδο», υποστήριξε ο Olle Holmgren, «πιστεύαμε ότι ήταν πολύ αργές ωστόσο κοιτάζοντας πίσω φαίνεται πολύ καλές».
Ωστόσο δεν είναι μόνο ο Borg και ο Reinfeldt που πιστώνονται την καλή οικονομική πορεία της Σουηδίας. «Αξίζει να θυμόμαστε ότι η σουηδική οικονομία ήταν σε καλή κατάσταση όταν ξέσπασε η κρίση», τόνισε ο Jonsson. «Είχαμε το περιθώριο να δώσουμε χρήματα στις τοπικές αρχές».
© Dow Jones Newswires
dy@hotmail.com
2010/09/19
Βουλευτικές εκλογές στη Σουηδία
Άνοιξαν σήμερα στις 08:00 τοπική ώρα (09:00 ώρα Ελλάδας) τα εκλογικά τμήματα στη Σουηδία για τις βουλευτικές εκλογές που, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, αναμένεται να οδηγήσουν εκ νέου σε κεντροδεξιά κυβέρνηση και να φέρουν για πρώτη φορά την ακροδεξιά στο σουηδικό κοινοβούλιο.
Ο πρωθυπουργός Φρέντρικ Ράινφελτ, 45 ετών, ελπίζει ότι θα οδηγήσει στην εξουσία για δεύτερη συνεχόμενη τετραετία τον συνασπισμό τεσσάρων κεντροδεξιών κομμάτων του οποίου ηγείται, κάτι που θα γίνει για πρώτη φορά εδώ και έναν αιώνα. Για πρώτη φορά διαφαίνεται και η είσοδος στη σουηδική βουλή ακροδεξιού κόμματος, με τις δημοσκοπήσεις να δίνουν στους ξενοφοβικούς «Σουηδούς Δημοκράτες» του 31χρονου Τζίμι Όκεσον πάνω από 4%.
Μία τέτοια νίκη θα αποτελέσει μεγάλο πλήγμα για τους Σοσιαλδημοκράτες οι οποίοι έχουν κυριαρχήσει στην πολιτική σκηνή της Σουηδίας τα 63 από τα 80 τελευταία χρόνια και θεωρούνται οι θεματοφύλακες του φημισμένου σουηδικού κράτους πρόνοιας.
Τέσσερις δημοσκοπήσεις που δημοσιεύθηκαν χθες Σάββατο εξακολουθούν να δίνουν προβάδισμα 3 έως 9 μονάδων στον κυβερνητικό συνασπισμό, παρά το γεγονός ότι η διαφορά μεταξύ των δύο συνασπισμών που διεκδικούν την εξουσία έχει μειωθεί.
Η ηγέτης των Σοσιαλδημοκρατών και του συνασπισμού της αντιπολίτευσης, η 53χρονη Μόνα Σαλίν, επανέλαβε χθες την ελπίδα της πως θα γίνει η πρώτη γυναίκα πρωθυπουργός της Σουηδίας, δηλώνοντας ότι «μπορούμε να τα καταφέρουμε και να σχηματίσουμε μία κυβέρνηση «Κόκκινων-Πράσινων».
Στις κάλπες καλείται φέτος αριθμός-ρεκόρ νέων ψηφοφόρων, καθώς από τους περίπου 7 εκατ. εγγεγραμμένους, οι 500.000 ψηφίζουν για πρώτη φορά.
Η συμμετοχή, η οποία στις προηγούμενες εκλογές ανήλθε στο 82%, αναμένεται να είναι μεγάλη: περίπου 2,2 εκατομμύρια ψηφοφόροι είχαν ήδη ψηφίσει μέχρι το Σάββατο το βράδυ, έναντι 1,8 εκατ. την ίδια μέρα το 2006. (Βάσει του σουηδικού συστήματος, οι εκλογείς μπορούν να ψηφίσουν σε προκαθορισμένα σημεία μέχρι και τρεις εβδομάδες πριν από την ημερομηνία των εκλογών).
Η ψηφοφορία θα ολοκληρωθεί στις 20:00 τοπική ώρα (21:00 ώρα Ελλάδας).
http://www.kathimerini.gr με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ